Tường đá ong sự hiện diện của Đường Lâm

Những người bạn đồng hành của tôi có những cách cảm nhận khác nhau về thiên nhiên, con người ở Đường Lâm, nhưng ấn tượng mạnh mẽ nhất với tôi là sắc đỏ nơi mảnh đất cổ kính này.

 Đó là màu đất đỏ riêng biệt của vùng đồi gò trung du, vùng đất của ngô, lạc, chè,… Đó là màu đỏ của con đường đất  như những chiếc khăn mềm mại, uốn lượn quấn quanh ao làng. Trên con đường nay, những ngươi nông dân vẫn một nắng hai sương đi làm đồng, làm ruộng, là nơi nghỉ ngơi, rửa chân tay sau những vụ mùa mệt nhọc.Con đường đỏ này nơi in dấu bao bước chân, chứng kiến bao thăng trầm của bao thế hệ người dân Đường Lâm. Đó là màu đỏ phủ lớp rêu phong cổ kính – hay còn gọi là ngói âm. Những viên ngói sống hàng chục tuổi, thậm chí hàng trăm tuổi (đình làng Mông Phụ) càng tô điểm cho vẻ đẹp cổ xưa. Đó là màu đỏ của những hũ tương sóng sánh ánh vàng với mùi thơm ngào ngạt làm nức lòng bao du khách đến đây.

Và hơn hết là  màu đỏ của những bức tường đá ong. Đây là sắc màu chủ đạo để làm nên vẻ đẹp của Đường Lâm. Những bức tường đá ong độc đáo làm nên lối kiến trúc như cổ kính mà phảng phất nét hiện đại ở những ngôi nhà cổ, đình làng, đền lăng. Những bức tường đá im lìm lưu giữ những nét đẹp xa xưa  của nhân dân Đường Lâm nói riêng, dân tộc ta nói chung mà khó có thể tìm thấy trong hiện tại.

Những con đường lát gạch đỏ, những bức tường đá ong đỏ đã đưa chúng tôi đến đền thờ Phùng Hưng, đền lăng Ngô Quyền, những bậc vĩ nhân đã làm nên những trang sử đỏ cho đất nước.

Thật là thiếu sót nếu không nhắc đến người dân nơi đây, những con người hồn hậu, chất phác (đó là cụ bà bán nước,anh nông dân, hay một em bé,…). Không cần giấu giếm, họ sẵn sàng nói cho bạn về lịch sử hình thành ngôi làng, đình, với một thái độ thật cởi mở, ôn hoà,…

Giờ đây khi ngồi viết những dòng chữ này trong đầu tôi vẫn ngập tràn sắc đỏ ở Đường Lâm, đó là một ấn tượng sâu sắc. Màu đỏ -  không chỉ đơn giản là khái niệm vè sắc màu, với ngôi làng cổ kính đó  nó còn có giá trị làm nên một nét văn hoá độc đáo ngoài đường Lâm không nơi nào có được.